Αυτή είναι η δεύτερη φορά που σου γράφω καθώς αναχωρώ από το μικρό νησί που διοίκησες για περισσότερα από 50 χρόνια. Φέτος στη γιορτή της Πρωτομαγιάς σιώπησες και πάλι, σιώπησε και ο αδελφός σου.

Δεν μίλησες για τον πολιτικό Δαβίδ, τον κουβανικό λαό που δεν έσκυψε το κεφάλι του στον Γολιάθ. Ο εξωτισμός, η γραφικότητα, η ψυχολογία της χαράς και η ελευθεριότητα στον έρωτα, το καλό ρούμι και τα αρωματικά πούρα δεν αρκούν για να δομήσουν ένα κάποιο νέο συλλογικό εαυτό, μια νέα «κουβανική ψυχή», που θα αντικαταστήσει αυτή που εσύ πρόσφερες στον λαό σου. Χρειάζεται κάτι περισσότερο από τον εξωτισμό για να μεταμορφωθεί ο Δαβίδ σε κάτι νέο και να συνεχίσει να μεθά με φτηνό ρούμι στα πεζοδρόμια της Γκαλιάνο και της Μαλεκόν απολαμβάνοντας τη σαγηνευτική ταπεινότητα μιας ζωής που δεν οδηγεί σε κανένα από τα γνωστά υλιστικά λημέρια των δυτικών, μια ζωή γεμάτη από το χάδι των απλών πραγμάτων, γεμάτη με χάδι γενικώς.

Μια ζωή που ταράζει το σεξουαλικά πεινασμένο βλέμμα των δυτικών τουριστών που κουβαλούν την αποικιοκρατική τους αυθάδεια ακόμη και σήμερα. Σε κάθε τους βήμα οι σύγχρονοι αποικιοκράτες-τουρίστες ξαφνιάζονται από τη βλεμματική σαφήνεια των Κουβανών που εισχωρεί στο ζαλισμένο τους μυαλό και ψιθυρίζει: «Ηρθες για το κουβανέζικό σου όνειρο; Θα σ' το χαρίσω!» Ρούμι, νικοτίνη, σαγήνη, νότες, ρυθμός, χάδια και όταν φύγεις θα ξεχάσεις τα τρύπια σεντόνια που σε τύλιξαν, τα σκουριασμένα καρφιά που παρίσταναν το πόμολο στο σπίτι που φιλοξένησε τον ιδρώτα σου, τα απαλά χέρια που χάιδευαν τη λευκή σου σάρκα, τη διπλή οικονομία, τους φτωχούς ζητιάνους, την κομματική νομενκλατούρα που βαριεστημένα παρέλασε στην Πλατεία της Επανάστασης την Πρωτομαγιά παρέα με κομμουνιστές από όλο τον κόσμο, οι οποίοι φεύγοντας γέμισαν τις βαλίτσες τους με πούρα και ρούμι. Να ξεχάσεις εκείνο το παρατημένο πλακάτ στην άκρη του δρόμου που ποδοπατούσαν οι περαστικοί και έγραφε «Revolucion es Realismo».

Αγαπητέ Φιντέλ, η επανάσταση δυστυχώς υπήρξε υπόθεση ενός και μόνο ανθρώπου, υπήρξε υπόθεση δική σου και καθώς θα σβήσεις βυθισμένος στις σκέψεις, στις χαμένες ευκαιρίες και τις στιγμές που ευχόσουν να μην είχες ζήσει ποτέ, τότε θα σβήσει και αυτή μαζί σου, θα χαθεί σαν τη σκόνη που παρασέρνει ο αέρας του ωκεανού και τη στέλνει στα καταγώγια της Αβάνας και τους βρώμικους δρόμους της. Δρόμοι που περιμένουν μια δυνατή τροπική καταιγίδα για να ξεπλύνει τη σκόνη και την πίκρα.

Είδα πως η κοινωνία που έχτισες παρά τα προβλήματα δεν ανησυχεί, ζει τη στιγμή με μουσική, χορό και έρωτα, πολύ έρωτα. Αλλά είναι ολοφάνερο, Φιντέλ, πως η επανάσταση γέρασε, συνδέθηκε ερμητικά με το σώμα του ηγέτη της. Το δικό σου σώμα την παρασέρνει στη φθορά και το γήρας, μαζί γερνάτε. Προσκολλημένη πάνω σου η επανάσταση γέμισε ρυτίδες, απέκτησε ασθενική ανάσα και ξεψυχά μαζί σου, Φιντέλ. Τα αναγκαία μέτρα που προσπαθεί να επιβάλει ο Ραούλ μοιάζουν με το φιλί της ζωής σε μια κλινικά νεκρή συλλογική υπόθεση που έχει ψυχή, μνήμη και σώμα που πονά και παρακαλεί για ευθανασία αλλά κανείς δεν μπορεί να πάρει την ευθύνη να της την προσφέρει.