Δανεικές στιγμές, ανάσες ξένες. Υπάρξεις ρευστές, που κυβερνιούνται από την εναλλαγή εικόνων, συμβόλων, πραγμάτων -δηλαδή σημείων υλικών ή νοητικών, που είναι ικανά το καθένα με τον τρόπο του να διηγηθεί ένα κομμάτι ενός κάποιου εαυτού.

Τα ίδια πρόσωπα άλλοτε απομακρύνονται από το ρωμαλέο «κυρίαρχο ρεύμα» και πλατσουρίζουν στα μικρά εναλλακτικά ρυάκια και άλλοτε βουτούν μέσα στην ασφάλεια της ομοιογένειας που το mainstream προσφέρει. Ο «μεταμοντέρνος άνθρωπος» δεν είναι ένας άχρωμος και άνευρος «κανένας», έρμαιο των παγκόσμιων πολιτισμικών ρευμάτων που του κλέβουν το χρόνο και τη σκέψη. Διαθέτει «εγώ»· αλλά αυτό δεν είναι ένα και μοναδικό. Δεν κουρνιάζει ταραγμένος σε μία και μοναδική ταυτότητα για να παρηγορηθεί· αλλά επιδίδεται σε ένα πλήθος ταυτίσεων. Εχει εγκαταλείψει το ένα «ερμητικό εγώ» τού μοντέρνου ανθρώπου, που καλούνταν μέχρι το πρόσφατο παρελθόν να εκπροσωπήσει με έναν τρόπο λατρευτικό το ανθρώπινο γένος από το οποίο προέρχεται. Φεύγει μια για πάντα από το «μαγεμένο» ένθεο κόσμο των μεγάλων αφηγήσεων και γίνεται αφηγητής της ζωής του.

Ο «εαυτός» γίνεται μια «περιοδεύουσα πανήγυρις» και διαπλέκεται με το είδωλό του σε μια προσωπική μυθιστορία. Οπως τονίζουν προσεγγίσεις όπως αυτή του Λακάν, η πραγματικότητα γίνεται ιστόρημα, αποκτά χαρακτηριστικά και δομή ενός μύθου ή μιας γλώσσας. Νοήματα κεντρικά και συμπληρωματικά. Ο άνθρωπος δεν ζει αλλά διηγείται τη ζωή του, που εκτυλίσσεται για να τροφοδοτεί συνεχώς με εικόνες τον αφηγητή της. Συνεχείς μεταβάσεις από το «ένα εγώ στο άλλο», από μέρα σε μέρα, από στιγμή σε στιγμή. Αυτές οι μεταβάσεις αποτελούν δείγμα της προσαρμογής του ανθρώπου αυτού στις ανάγκες μιας σημειακής, συμβολικής και δηλωσιακής αλήθειας, μιας «θεαματικής πραγματικότητας», και η επιδεξιότητα που επιδεικνύει σε αυτή τη συνεχή αλλαγή είναι μέτρο αυτής της προσαρμογής. Η τελική εικόνα του «εαυτού» είναι ένα ασταθές πολιτισμικό κολάζ, χωρίς αξιολογήσεις και πρόσημα, όπου πάντα κάτι μας διαφεύγει.

Νιώθω μια οικειότητα με ένα κομμάτι αυτού του πληθυσμού, με αυτούς που ονομάζω «μεταβατική φυλή». Οσοι βιώσαμε τη μετάβαση από τον αναλογικό στον ψηφιακό-θεαματικό κόσμο, μεταναστεύσαμε από τη μια εποχή στην άλλη. Αυτοί που έχουμε μνήμες από τον ψυχρό πόλεμο -που μας καλούσε να διαλέξουμε-, αναμνήσεις από τη σταθερή τηλεφωνία -που μας καρφίτσωνε στο χώρο-, από την πολυήμερη αναμονή τής αλληλογραφίας με γράμματα από χαρτί και μελάνι, την κρατική ραδιοτηλεόραση, τα αναλογικά μέσα -κασέτες ήχου, βινίλια, φωτογραφίες, αρνητικά των φιλμ, περιοδικά και βιβλία που με ευλάβεια συλλέξαμε για χρόνια- βρεθήκαμε να βιώνουμε έναν κόσμο μονοπολικό, την τηλεοπτική μετάδοση πολέμων, την ελεύθερη πολιορκημένη ραδιοφωνία-τηλεόραση, την κινητή τηλεφωνία «του παντού και του πουθενά», την ηλεκτρονική αλληλογραφία, την άυλη κειμενική επικοινωνία των sms και των e-mail (text me), τα ψηφιακά μέσα: mp3, pdf και φωτογραφίες. Αυτό το ταξίδι μοιάζει με μετανάστευση από τη μια εποχή στην άλλη. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις, αυτή η μετάβαση έγινε εξαναγκαστικά και μοιάζει με οδυνηρή «προσφυγιά». Πολιτισμικοί πρόσφυγες που αιτούμαστε άσυλο σε μια νέα «γενναία εποχή». Το πιο οδυνηρό, όμως, απ' όλα είναι η επίγνωση ότι αυτή η ξενιτιά δεν έχει επιστροφή: είπαμε μια για πάντα αντίο σε αυτό που άλλοτε ήμαστε και αφήσαμε το βλέμμα και τη σκέψη μας να χαθούν σε όσα ο χρόνος μάς υπόσχεται. Αντίο...